Als we het vandaag de dag over klassiek modernisme hebben, kan niemand om Dessau heen. De Bauhaus-stad Dessau is niet alleen een plek van het verleden, maar ook een plek van de toekomst. De ideeën en innovaties die hier zijn geboren, zijn een erfenis die blijft inspireren en uitdagen. Voor iedereen die geïnteresseerd is in design, architectuur en de geschiedenis van de 20e eeuw is een bezoek aan de werelderfgoedregio Anhalt-Dessau-Wittenberg dan ook een onvergetelijke ervaring.

In Dessau heeft de kunst- en designopleiding het langst gefunctioneerd en tussen 1925 en 1932 haar hoogtijdagen beleefd. En hier hebben alle drie de Bauhausdirecteuren Walter Gropius, Hannes Meyer en Mies van der Rohe gewoond en gewerkt. Die tijd was tegelijkertijd de hoogtijdagen van de Bauhaus-architectuur, waardoor in Dessau ook de meeste Bauhaus-gebouwen te vinden zijn. Het Bauhaus-gebouw zelf, de Meisterhäuser en de Laubenganghäuser, die exemplarisch zijn voor de ontwikkeling van de sociale woningbouw in de vorige eeuw, behoren tegenwoordig tot het UNESCO-werelderfgoed.

Maar deze gebouwen zijn niet de enige originele Bauhaus-gebouwen in Dessau. Naast de bovengenoemde zijn dat ook het Konsumgebäude, de huizen in de wijk Dessau-Törten, het restaurant Kornhaus, het Stahlhaus en het historische arbeidsbureau. In totaal herbergt Dessau ongeveer 300 gebouwen uit de Bauhaus-tijd.

Kornhaus Dessau

Een overzicht van en bijzondere inzichten in de Bauhaus-gebouwen krijgt u tijdens de rondleidingen die de Stichting Bauhaus Dessau aanbiedt (Openingstijden en rondleidingen). Gasten die graag op een individuele ontdekkingstocht door de Bauhaus-stad willen gaan, kunnen de gratis app “Bauhaus Dessau” downloaden.

Saksen-Anhalt viert het Bauhaus-jubileum met veel ideeën en experimenten

Het Bauhaus Museum in Dessau werd in 2019 geopend ter gelegenheid van het 100-jarig jubileum van de Bauhaus-oprichting. Het museum toont talrijke waardevolle stukken uit de ongeveer 49.000 objecten tellende collectie van de Stiftung Bauhaus Dessau, de op een na grootste ter wereld over het thema Bauhaus. De bezoeker wordt getrakteerd op een tentoonstelling waarin de geschiedenis van de baanbrekende Dessauer hogeschool voor vormgeving wordt verteld, maar waarin ook wordt gevraagd hoe de ideeën van het Bauhaus tot op de dag van vandaag doorwerken en welke betekenis ze hebben voor de “cultuur van het praktische leven” van de 21e eeuw.

Het Bauhausmuseum

In 1925 verhuisde het Bauhaus van Weimar naar Dessau en begon met de bouw van zijn nieuwe hoofdkantoor in Dessau, dat in 1926 werd geopend. Voor Saksen-Anhalt is dit een jubileum dat de komende twee jaar in de beste Bauhaus-traditie wordt gevierd: experimenteel, vol ideeën, fantasierijk en veelzijdig. Met het Bauhaus-festival in september 2025 gaat het feestprogramma van het dubbeljubileum van start. Het wordt voortgezet met tentoonstellingen, concerten en als finale van 4 – 6 december 2026 met het jubileumfeest aan het Bauhaus Dessau “Een gebouw komt op!”.

Wie zelf eens wil uitproberen hoe de “Bauhäusler” in het atelierhuis van het Dessauer Bauhaus-gebouw hebben geleefd, kan daar een kamer boeken voor een of meerdere overnachtingen – een Bauhaus-ervaring van een heel bijzondere soort. In de opnieuw ingerichte atelierkamers voel je de sfeer van het Bauhaus tot op de dag van vandaag. Meer informatie hierover is te vinden op de website van de Stiftung Bauhaus Dessau.

De hele regio biedt 4 keer wereldcultuur- en natuurerfgoed op een kleine oppervlakte

Het is absoluut de moeite waard om niet alleen Dessau te bekijken, maar ook de regio rondom de Bauhaus-stad te bereizen. In een straal van slechts 35 kilometer bevinden zich maar liefst 3 door de UNESCO-commissie onderscheiden werelderfgoedlocaties en een UNESCO-beschermd gebied: naast de Bauhaus-gebouwen zijn dat de Luther-gedenkplaatsen in de Luther-stad Wittenberg, het tuinrijk Dessau-Wörlitz en het UNESCO-biosfeerreservaat Midden-Elbe.

Meer dan 500 jaar geleden luidde Maarten Luther in het kleine stadje Wittenberg aan de Elbe met de aanslag van zijn stellingen op de slotkerk de protestantse Reformatie in. Maar niet alleen Luther zorgde ervoor dat de nieuwe confessie zich zo snel verspreidde. Hij werd bijgestaan door zijn trouwe metgezellen Philipp Melanchthon en Lucas Cranach de Oudere, van wie de sporen in de hele stad bewaard zijn gebleven. De originele locaties en werkplekken van de hervormers, waaronder de UNESCO-werelderfgoedlocaties Lutherhaus, Stadtkirche, Schlosskirche en Melanchthonhaus, getuigen nog steeds indrukwekkend van deze belangrijke periode.

Gropiusallee

Het Dessau-Wörlitzer tuinrijk is sinds 2000 UNESCO-werelderfgoed. “Hier is het oneindig mooi”, zei de dichter Goethe al toen hij het 250 jaar geleden aangelegde landschapspark Wörlitz bezocht – het grootste en eerste deel van het tuinrijk. Dankzij de verlichte ideeën van de toenmalige vorst en grondlegger van het tuinrijk, Leopold III Friedrich Franz, werden ook voor het eerst vorstelijke tuinen opengesteld voor de bevolking voor educatieve doeleinden, waaronder het Georgium, Luisium en het bospark Sieglitzer Berg. Opmerkelijke lanen, dijkwegen en zichtassen verbinden ze tot op de dag van vandaag met de oudere parken in Mosigkau en Oranienbaum waardoor ze samensmelten tot een schier eindeloos parklandschap. Het uitgestrekte slotpark Oranienbaum met zijn barokke tuin werd in de 17e eeuw gesticht door prinses Henriette Catharina van Oranje-Nassau en vormt een klein stukje Holland midden in Saksen-Anhalt.

De wilde natuur verrijkt het aangelegde paradijs: Het nabijgelegen biosfeerreservaat Midden-Elbe is een van de oudste biosfeerreservaten van Duitsland. De Elbe als op twee na grootste rivier van Duitsland staat hier als een meanderende band centraal, waar de laatste aaneengesloten uiterwaardencomplexen van Midden-Europa zich uitstrekken.

Meer informatie onder: Werelderfgoedregio Anhalt-Dessau-Wittenberg.