De Panama kanaalzone – deel 2

Contributor Theo verbleef een paar dagen in de kanaalzone, proefde de sfeer van de voormalige Amerikaanse enclave, voer halfweg door het kanaal, reisde met de historische trein naar Colon en bezocht de sluizen aan beide zijden. Zie ook deel 1 van zijn artikel.

Panama Kanaal - Gatun sluizen

Panama Kanaal – Gatun sluizen

Als je iemand de 1e associatie met het woord Panama vraagt dan is het antwoord bijna zeker ‘kanaal’. En bijna iedere bezoeker van de stad zal het kanaal wel bezoeken. Om het fenomeen Panamakanaal wat breder te kunnen bevatten is het goed er op verschillende manieren kennis mee te maken.

De sluizen

Bij een bezoek aan Panama City hoort bijna vanzelfsprekend een excursie naar het kanaal. Een uniek fenomeen. De Fransen hadden aan het einde van de 19e eeuw geprobeerd een kanaal te graven op zeeniveau, net zoals ze dat bij het Suezkanaal hadden gedaan. Een onderneming die leidde tot 20.000 doden door malaria, 50 miljoen kubieke meter afgegraven grond en een faillissement. De Amerikanen namen het project over en pakten het anders aan. Door de rivier de Chagres in te dammen ontstond het Gatunmeer dat zesentwintig meter boven de zeespiegel ligt. De schepen worden via sluizen het meer in getild, varen erdoorheen en worden dan weer tot zeeniveau neergelaten. Aan de Atlantische oceaan liggen de drie Gatun sluizen, te bezoeken in combinatie met de treinrit vanuit Panama City. Er is een observatiedek, waarvan je kunt zien hoe de grote boten worden opgetild en geleid door elektrische locomotieven door de sluizen varen, die 305 meter lang en 33,53 meter breed zijn. De locomotieven rijden over een tandradbaan om de hoogteverschillen te kunnen overbruggen. Iedere keer dat de sluizen open gaan stroomt er 100.000 kubieke meter uit het meer de oceaan in. De speaker weet dat keurig om te zetten in Olympische zwembaden en badkuipen. En onze gids laat niet af te melden dat de negen maanden tropische regenval het water op peil houden.

Aan de noordkant van het kanaal (in tegenstelling tot wat je zou denken is de ligging van het kanaal niet oost-west, maar meer noord-zuid) zijn de Miraflores sluizen. Dit zijn er 2, omdat het eerste stuk van het kanaal (vanaf Panama city) lager ligt dan het Gatunmeer. Een derde sluis, de Pedro Miguelsluis tilt de schepen het laatste stuk. Hier een uitgebreider bezoekerscentrum, met een vier verdiepingen beslaande tentoonstelling over bouw en werking van het kanaal. Een weer een observatiedek en uitleg met olympische zwembaden als maatvoering. De toegang is 15 dollar. Je kunt een tourtje doen voor 90 dollar, taxi’s nemen voor 20 dollar of, vanaf het Allbrook busstation, voor een halve dollar met de bus heen en weer. Wel een chipkaart kopen.

Het Panamakanaal zelf

Ter completering van de kanaal ervaring is er nog de gedeeltelijke doortocht per schip, die ruimt zes uur in beslag kan nemen. Vanaf het Gatunmeer vaart een passagiersboot door de Pedro Miguelsluis en de Miraflores sluizen naar een jachthaven gelegen aan de pier. De eerste paar uur vaart het schip wat heen en weer over Lake Gatun, wachtend op zijn beurt. We komen hierbij de speciale kanaalsleepboten tegen, containerschepen, een cruiseschip en de nodige zeilboten.

Panama kanaal - Pedro Miguel sluizen

Panama kanaal – Pedro Miguel sluizen

Grote schepen hebben voorrang, bij kleinere wordt er gewacht om meerdere schepen te kunnen combineren. De prijs van de doorvaart wordt berekend aan de hand van het soort vaartuig en het gewicht. Het maximale bedrag dat een cruiseschip met de maximale grootte om door het kanaal te mogen varen moet betalen is 375.000 dollar, het laagste bedrag ooit werd betaald door de Amerikaan Richard Halliburton die in 1928 zwemmend door het kanaal ging. Hij betaalde 36 cent. Voor dat bedrag werden alle services geleverd. Omdat bij elk schip geïnspecteerd wordt of het motorisch in orde is werd Richard medisch gekeurd. Een andere regel is dat ieder schip tijdens de doorvaart het commando moet overgeven aan een loods. Panamezen vertellen met een zekere trots dat zelfs het commando over een Amerikaanse atoomonderzeeër dan door een burger wordt gevoerd. Ook Richard kreeg een loods mee die in een bootje naast hem voer samen met een roeier en een bewaker met geweer. Er zitten namelijk krokodillen in het kanaal.

 

 

De tocht is vrij rustig, sommigen zouden het saai noemen. Maar een stukje varen is eigenlijk altijd leuk, het varen door dit stuk legendarisch ingenieurswerk extra leuk en het actief beleven van het mechanisme van de sluizen een ervaring. Als je op een paar meter afstand de kade met meer dan een meter per minuut ziet rijzen en de grootte van de sluisdeuren van dichtbij ziet krijg je toch wel ontzag voor de bouwers die dit meer dan een eeuw geleden hebben gerealiseerd. Een mechaniek op monumentale schaal.

Kaart van het panama kanaal

“Panama Canal Map EN” by Thomas Römer/OpenStreetMap data. Licensed under CC BY-SA 2.0 via Commons – https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Panama_Canal_Map_EN.png#/media/File:Panama_Canal_Map_EN.png

En tot slot is er nog het kanaalmuseum in de historische wijk Casco Viejo. Gevestigd in een prachtig gebouw dat oorspronkelijk het hoofdkwartier was van de bedrijven die het kanaal hebben geconstrueerd. En met een indrukwekkende hoeveelheid materiaal. Maar helaas weinig is in het Engels, dus minder toegankelijk voor wie geen Spaans kan lezen.

Het Panamakanaal is, wil je een goed overzicht opbouwen en voeling krijgen met de omvang en historie, een attractie waarvoor je gerust een paar dagen kunt uittrekken. Zeker als je iets hebt met imposante ingenieurswerken. Sla daarbij ook zeker de wijk Albrook niet over, voor een stukje koloniaal verleden en het Administration Building.

 

 

Panama kanaal - Locomotief voor tandradbaan

Panama kanaal – Locomotief voor tandradbaan

Panama kanaal - Schip in de Gatun sluizen

Schip in de Gatun sluizen

Panama kanaal - Pedro Miguel Sluizen

Pedro Miguel Sluizen

 

Meer reisverhalen van deze Contributor lezen?

Vul je emailadres in om te genieten van nieuwe reisverhalen van onze travelbloggers.

 

Comments are closed.