Deense Kersttradities

Deense Kersttradities

Denemarken heeft veel kersttradities die jarenlang rondom en op kerst worden uitgevoerd. Hand in hand dansen, Danish Design met zelfgemaakte kerstdecoraties, hygge en rode puntmutsen. Een Deense kerst is absoluut geen simpele en saaie kerst, maar een kleurig familiefeest!

Typische Deense kersttradities

Wat zijn de typische Deense kersttradities en wat kun je rond kerst tijd verwachten in Denemarken? Alle kersttradities in Denemarken hebben we op een rij gezet en voor je uitgelicht. Voor de Denen geldt de kersttijd als de mooiste tijd van het jaar!

Hygge

Kerst, in het Deens Jul (joeoel), geldt voor de meeste Denen als de mooiste tijd van het jaar. Het is een sfeervolle tijd van gezellig samenzijn en tradities. Met name aan deze gezelligheid hechten de Denen heel sterk. In Denemarken noemt men dit hygge (hue-ge) – de typisch Deense gastvrijheid die intiem, hartelijk, bescheiden en relaxed is, als bron voor een gezellig samenzijn. Deze hygge vindt men het hele jaar door en overal in Denemarken, maar in de kerstperiode bereikt het zijn piek.
Het godsdienstige aspect heeft tegenwoordig, net als in veel andere landen, minder betekenis. De Deense kerken zitten rondom de kerst meestal wel bomvol, maar dat heeft meer te maken met symboliek dan met warme religieuze gevoelens.

Sfeervol en creatief

Vanwege het gezellige karakter is de kersttijd ook voor buitenlandse bezoekers een goede gelegenheid het land te verkennen. Er worden veel feestelijke en sfeervolle evenementen georganiseerd, vooral in de culturele sfeer. Musea en andere instellingen hebben vaak interessante tentoonstellingen en op tal van plaatsen worden concerten gegeven. Er zijn ook veel leuke markten waarop bijzondere producten kunnen worden aangeschaft. Warenhuizen en andere winkels tonen veel design en creativiteit, restaurants en hotels komen met smaakvolle culinaire specialiteiten en straten en pleinen worden versierd met slingers van Deense vlaggetjes, kleurrijke papieren harten en sterren, alles zoveel mogelijk gemaakt van natuurlijke producten.

Gløgg en æbleskiver

De Denen nemen altijd een zeer lange aanloop naar de kerst. De kerstttijd begint op veel plaatsen in feite al in de tweede helft van november. Deense bedrijven nodigen dan massaal hun personeel uit voor kerstdiners (of -lunches). Deze etentjes vormen een traditie waarbij de alcohol rijkelijk vloeit.
Kerst is in Denemarken overigens geen tijd om een afslankcursus te beginnen. Het is de tijd van allerhande (vaak zelfgebakken) zoetigheden en puddingen. Zo zijn er de æbleskiver, een soort poffertjes.
En natuurlijk is het de tijd van goede en vaak sterke alcoholische versnaperingen, zoals akvavit. Naast akvavit is er het speciale bier dat in de kersttijd wordt gebrouwen: Julebryg, uitermate populair bij duizenden Denen. Een geliefde drank in de kerstperiode is ook gløgg – warme rode wijn waaraan rozijnen, amandelen, kaneelstokjes en kruidnagelen zijn toegevoegd. Verder komt Aalborg Akvavit jaarlijks met een speciale Julesnaps.


Deens Design

In de kersttijd verschijnen er tal van speciale artikelen: Deens Design(ed) speciaal voor kerst.
Beroemd zijn de blauwe jaar-wandborden van de firma Bing & Grøndahl, waarvan er al meer dan honderd zijn verschenen. In bijna elk Deens huis kom je er wel een paar tegen.
Royal Copenhagen zorgt elk jaar o.a. voor zowel een vergulde kerstdecoratie als een nieuwe afbeelding op hun karaf en bijbehorende glaasjes. Ook deze zijn geliefd bij verzamelaars. De sjieke zaak van Royal Copenhagen is trouwens een publiekstrekker zonder weerga. Het bedrijf nodigt elk jaar kunstenaars uit kersttafels te dekken met zijn weergaloze porselein, kristal en zilver. Prachtig en zeer inspirerend!

Julekalender

In Deense gezinnen met kinderen is de adventkalender een terugkerend feestelijk fenomeen. De kinderen mogen in de aanloop van de kerst op deze speciale kalenders elke dag een luikje openen. Daarachter zit vrijwel steeds een presentje verborgen. Zo wordt het aftellen een spannende aangelegenheid.
Op TV is er ook elk jaar een Julekalender. Van 1 tot 24 december is er elke avond een uitzending van ca. een half uur. Er wordt dan een (vervolg)verhaal vertelt over de kerstman en zijn ’nisser’, hulpjes met rode puntmutsen die aan kabouters doen denken. Het programma wordt door vrijwel elke Deen bekeken en is dan ook geliefd bij jong en oud.

De kerstman en zijn kabouters

De kerstman komt in Denemarken uit Groenland, het grootste eiland ter wereld, dat nog steeds een onderdeel vormt van het Deense koninkrijk. Hij arriveert meestal vanaf de tweede helft van november. Per boot, per slee of (zoals in Kopenhagen) gewoon per trein. Er volgt altijd een uitgebreide rondrit door de stad, waarbij hij wordt omringd door tientallen ’nisser’ (kabouters). Ze dragen mandjes met versnaperingen, meestal een soort pepernoten. De lekkernijen worden altijd gul rondgedeeld onder het publiek.

Lille Juleaften

Op 23 december is het ’lille juleaften’ (kleine kerstavond). De familie komt bij elkaar en er worden voorbereidingen getroffen voor het kerstfeest. Er wordt gløgg gedronken na een heerlijke bos- of strandwandeling en daarna maakt men samen de kerststukjes en andere (boom)versieringen. Een echte ’hyggeaften’ dus.

Kerstavond, dé kerstviering in Denemarken

Kerst wordt in Denemarken altijd op de avond van de 24e december gevierd. Het is in de allereerste plaats een gezinsaangelegenheid. Er is op die avond een uitgebreid kerstdiner, waarbij de familie en het gezellige samenzijn centraal staan. Het traditionele Deense kersteten bestaat uit eend, gans, kalkoen of flæskesteg met rode kool, gekookte aardappelen en in karamel gebakken aardappelen. Het typisch Deense kerstdessert is rijst met heel veel slagroom en stukjes amandel. Traditie is dat er één hele amandel in de rijst zit verstopt. Degene die hem vindt is de ster van de avond en kan rekenen op een extra cadeautje. Als het goed is komt de amandel op het bord van de jongste aan tafel terecht.
In elk Deens gezin is er een echte kerstboom, die altijd pas op kerstavond wordt opgetuigd. De boom wordt versierd met echte kaarsen, handgemaakte harten en kleine papieren mandjes (vaak gevuld met zoetigheden) en slingers van kleine Deense vlaggetjes. De Denen zijn trots op hun nationale vlag, de Dannebrog, en willen dat ook met de kerst graag nog eens laten weten. Het is gebruikelijk dat de gezinsleden op kerstavond hand in hand om de kerstboom lopen en traditionele kerstliedjes zingen, die iedereen meestal uit het hoofd kent. Onder de kerstboom liggen op kerstavond de pakjes die later worden verdeeld.


Eerste en Tweede Kerstdag

Op 25 december is een kerstlunch gebruikelijk, die vaak met familieleden en vrienden wordt genoten in de vorm van een reeks koude en warme gerechten. Op de 26e gaat het gezin meestal uit eten bij de familieleden of vrienden die de dag ervoor mede aan tafel zaten. Vaak loopt ook dit uit op een gastronomisch festijn van de eerste orde. Het zal duidelijk waarom op 24 december en op beide kerstdagen de winkels en kantoren in Denemarken gesloten zijn. Overigens hebben musea, recreatiebedrijven en bioscopen meestal wel op 26 december hun deuren geopend.
De Denen zijn zeer gesteld op hun kerst. Veel mensen in Denemarken zijn er ook in andere jaargetijden mee bezig. Midden in de zomer kun je trouwens in en om Kopenhagen een heleboel kerstmannen tegenkomen. Op 24 juli – vijf maanden voor de kerst – wordt in het pretpark Bakken in Klampenborg bij Kopenhagen elk jaar het World Santa Claus Congress gehouden. Er doen vaak rond de honderd kerstmannen uit de hele wereld aan mee. Ze praten er onder meer over betere parkeergelegenheden en sterkere touwen voor hun knechten bij het werk op daken van huizen en gebouwen.

Om met de woorden van de beroemde Deense sprookjesschrijver Hans Christian Andersen de Deense Kerst samen te vatten: ”prachtig, onvergetelijk prachtig”.

 

Meer informatie bij de Verkeersbureaus en VVV van Denemarken

 

Reviews lezen over Denemarken

Meer informatie over Denemarken vindt u op Zoover.nl. Op Zoover laten reizigers een review achter en geven zij aanbevelingen over reizen naar Denemarken. Bekijk de reviews op Zoover.nl.

Kaart van Denemarken

[google-maps width=674 height=400]

Comments are closed.